Pesha ne shtatezani shqeteson shume femrat . Jane ato qe jane te bindura qe duhet te hane per dy veta, ndersa ka dhe nga ato qe jane te fiksuara mbas linjave dhe nuk duan te shtojne shume kile.

Ky nuk eshte nje argument ku behet shaka ose te qe te perballeni me lehtesi. Pesha ne shtatezani eshte e rendesishme , sepse eshte nje element celes ne zhvillimin e fetusit.

Sa kile duhet te merrni gjate shtatezanise?
Gjate periudhes se shtatezanise normalisht merren mesatarisht 9 kile, por ju nuk filloni te shendosheni direkte. Tre muajt e pare jane pak te komplikuar, sepse femra duhet te llogarisi dhe te vjellat. Disa prej tyre mund edhe te dobesohen gjate ketij trimestri shume keq. Beni llogarite qe nga 0 deri ne 3 kile me shume ( te gjitha ne 3 muajt e pare) eshte nje parameter absolutisht ne norme.

Ne muaji e 4, historia ndryshon dhe pesha tenton te rritet pak me shpejt. Ne trimestrin e dyte kilet , normalisht duhet te jene me shume. Konsideroni minimumin e 3 kileve dhe maksimumin e 5. Kurse ne trimestrin e fundit mund te llogarisni qe te arrisni nga 9 deri ne 12 kile me shume (gjithsej), ne respekt me peshen tuaj te fillimit.

Jo gjithmone mamaja qe shendoshet gjate shtatezanise, e ben ne menyren e duhur. Prandaj me ndihmen e mjekut tuaj , mundohuni te kuptoni qe keni probleme qarkullimi te tepert ose nese presioni eshte ne norme. Atehere thoni qe forma e juaj fizike eshte e ekzagjeruar? Si fillim duhet ta thoje mjeku kete gje ( dhe jo juve) , ne baze te asaj qe eshte struktura e juaj fizike: 10 kile tek nje femer e moshes 45 vjec jane ndryshe , sesa tek nje femer e moshes 60 vjece. Konsideroni se mesatarisht shtatezania nuk duhet te permbaje me shume se 16 kile dhe pak se 7./ikub/

Shtatzania dhe lindja e fëmijës janë momente shumë të rëndësishme dhe delikate për gruan. Trupi, funksionet trupore dhe fusha emocionale e saj ndryshojne për të lejuar zhvillimin e fëmijës dhe më pas sjelljen në jetë të tij.

Gjatë periudhës së paslindjes, (ose siç njihet ndryshe lehonia) gruaja duhet t`i  rikthehet karakteristikave të mëparshme, por shpesh kjo nuk ndodh.

Fizioterapia në shtatzani ka pikërisht qëllim ta njohë gruan me ndryshimet trupore që e presin gjatë 40 javëve, ta riedukojë për të parandaluar problematikat e mundshme që lidhen me to dhe ta përgatisë atë për një lindje sa më pak traumatike. Gjithashtu, fizioterapia e ndihmon gruan edhe pas lindjes për të rimarrë funksionet trupore.

Ndryshime të shumta trupore te gruaja shtatzanë

Rritja në peshë është ndryshimi që bie më shumë në sy. Një grua duhet të shtojë mesatarisht gjatë kësaj periudhe 10-12 kg. Uterusi e zmadhon diametrin 5-6 herë dhe volumin rreth 3000 herë. Veshkat e rrisin gjatësinë me rreth 1cm, ureteret hyjnë në fshikezen e urinës (kjo është arsyeja pse shfaqen infeksionet urinare në shtatzani). Kapaciteti i mushkërive ndryshon lehtësisht; ndodh rritja e diametrit të kafazit të kraharorit me 5-7 cm dhe ngritja e diafragmës me rreth 4 cm.

Presioni arterial ulet lehtësisht, presioni venoz rritet në gjymtyrët e poshtme. Muskujt abdominalë tendosen  gradualisht derisa arijnë maksimumin në fund të shtatzanisë. Kjo bën që ata ta ulin forcën e tyre dhe për pasojë dhe aftësinë kontraktuese. Ligamentet bëhen më elastike se zakonisht nën influencën e hormoneve të barrës. Muskujt e dyshemesë së legenit ulen poshtë (ato gjatë lindjes mund të pësojnë tërheqje deri dhe këputje).

Qendra e graviteti të trupit (si pasojë e rritjes së uterusit dhe gjirit) zhvendoset dhe gruaja pëson ndryshime në pozicionimin e trupit për të siguruar ekuilibrin. Shtylla kurrizore thellohet në pjesën e qafës dhe të belit. Gruaja tenton të ecë me këmbë hapur, me gjunjë të tendosur dhe të karikojë më shumë me thembra.

Ku ndihmon fizioterapia në shtatzani dhe pas lindjes

Programi i ushtrimeve terapeutike në shtatzani dhe pas lindjes ka si qëllim të minimizojnë pasojat e modifikimeve trupore, ta ndihmojë gruan për të përballuar aktin e lindjes dhe rifitimin e karakteristikave të para lindjes. Rëndësi të veçante fizioterapisti i kushton:

-Edukimit të nënës  për pocizionin korrekt të trupit, mënyrën e ecjes, mënyrën e fjetjes, të ndryshimit të pozicionit, mirëmbajtjen e muskujve të barkut. Të gjitha këto parandalojnë dhimbjen e mesit dhe diastazën e muskulit rektus të barkut.

-Ushtrimeve të zgjatjes dhe përforcimit të muskujve të gjymtyrëve. Këto ndikojnë në përgatitjet e gjymtyrëve gjatë shtatzanisë dhe pas lindjes. Gjymtyrët e sipërme përgatiten për mbajtjen dhe kujdesin për bebin, ndërsa  gjymtyrët e poshtme për të përballuar rritjen në peshë dhe parandalimin e shfaqjes së variçeve dhe edemës.

-Teknikave të frymëmarrjes dhe relaksimit muskular, të cilat jo vetëm e ndihmojnë gruan për ta përballuar qetësisht shtatzaninë, por janë shumë të rëndësishme edhe gjatë aktit të lindjes. Gruaja edukohet që gjatë aktit të lindjes të mos bllokojë ritmin e frymëmarjas dhe të dijë të relaksojë muskujt e dyshemesë pelvike, për të lehtësuar në këtë mënyre daljen sa më pak traumatike të bebes në kanalin e lindjes.

-Përgatitjes së muskujve të dyshemesë pelvike. Gruaja mësohet si t’i kontraktojë dhe t`i relaksojë këta muskuj. Kjo ka rëndësi për të minimizuar traumat në lindje dhe për të parandaluar inkontinencen urinare dhe fecale pas lindjes.

Çfarë i ndodh trupit të gruas gjatë shtatzanisë

Dhimbja e mesit është një fenomen frekuent në shtatzani. Gratë në përgjithësi ankohen për dhimbje në pjesën e belit, por jo rrallëherë dhimbja shpërdahet në vithe apo deri në këmbë. Ajo lidhet me ndryshimet e pozicionit të trupit (shpjeguar në paragrafin më sipër). Dhimbja bëhet më e fortë kur gruaja qëndron ulur apo në këmbë për një kohë të gjatë dhe në fund të ditës nga lodhja muskulare.

Çarja e muskulit

Është edhe një muskul që quhet rektus abdominis, i cili mund të çahet. Çarja e tij njihet në mjekësi me termin “diastazë”. Diastaza e muskulit në fjalë krijon gjithashtu dhimbjen e mesit apo vështirësi në ndërrimin e pozicionit në shtrat. Kur kjo çarje kalon 4-5 cm ul deri edhe mbrojtjen e bebes.

Variçet e famshme

Variçet bëhen të pranishme në shtatzani për shkak të rritjes së peshës së uterusit që shtyp venën kava inferior dhe rrit në këtë mënyrë presionin në venat e këmbëve. Ato bëhen të dukshme nga fundi i tremujorit të dytë të barrës dhe në tremujorin e tretë. Simptomat variojnë nga një rëndim i lehtë i këmbëve deri në dhimbje të forta të tyre në pozicionin drejt në këmbë.

Muskujt e fundbarkut

Gjatë shtatzanisë gruas i ndodh dhe dobësimi i muskujve të dyshemesë pelvike (fundit të barkut). Kapsllëku në shtatzani, traumat gjatë aktit të lindjes, shtimi i madh në peshë favorizojnë dobësimin e muskujve të dyshemesë së barkut dhe si pasojë gruaja pas lindjes mund të ketë probleme të kontrollit të sfinkterave vezikal dhe anal (humbje të pavullnetshme të urinës apo feçeve)

Nervoze natën

Gratë ankohen për dhimbje tek kyçi i dorës, gishtat apo dhe tek këmbët, që i zgjojnë natën dhe i bëjnë nervoze. Kjo gjendje është pasojë e sindromave si: tuneli karpal apo thorasic outlet syndrome, të cilat shkaktohen nga ndryshimet posturale, mbajtja e lëngjeve në organizëm dhe ndikimi hormonal.

Të vjellat e mëngjesit janë ndër shenjat më të mundshme të shtatzënisë. Edhe pse këto të vjella quhen të mëngjesit, ato mund të shfaqen në mesditë, por edhe në mbrëmje.

Dr. Selami Sylejmani, dr.sci
gjinekolog, ultrasonist
Poliklinika “Ginekos”, Prizren
www.ginekos.com
tel. 044119900, 049119900

Të vjellat e mëngjesit mund të janë të pranishme gjatë tërë ditës, e në raste shumë të rralla edhe mund të pengoj marrjen e ushqimit në atë masë sa që kjo të pengon zhvillimin normal të frytit. Për shumicën e grave, të vjellat e mëngjesit pushojnë me përfundimin e tremujorit të parë, mirëpo ndonjëra nga shtatzënat mund të ballafaqohet me këto shqetësime deri në lëvizjet e para të bebit. Në raste të rralla, disa nga shtatzënat, të vjellat e mëngjesit i shoqërojnë deri në fund të shtatzënisë, kjo sidomos është e pranishme te shtatzënat gemellare – me shumë fryte.

Problemi shfaqjes së të vjellave të mëngjesit, në tërësi nuk është i qartë. Është e sigurt se qendra për të vjella, mundime e nauze ndodhët në pjesën e trurit që quhet medulla oblongata. Ka numër të mëdha teorish të cilat mundohen të sqarojnë se në ç’mënyrë kjo pjesë e trurit stimulohet gjatë shtatzënisë. Gjinekologet besojnë se niveli i lartë i hormonit të shtatzënisë hCG-së në gjakun e shtatzënës në tremujorin e parë të shtatzënisë, mund të jetë njëri nga shkaqet e ngacmimit të tepërt të qendrës për vjellje dhe nauze. Shkaqe të tjera të cilat mund të janë përgjegjëse për të vjellat dhe nauzetë, janë mosmarrja e ushqimit ose kequshqyerja, shtimi i thartirës në lukth, ose tretje jo e mirë e ushqimit për shkak të lëshimit të tonusit muskulor nën veprimin e hormonit të shtuar gjatë shtatzënisë, progesteronit.

Pasi se të vjellat e mëngjesit nuk shfaqen te të gjitha shtatzënat, atëherë kjo nuk mund të merret si një ndodhi fiziologjike. Hiperemza gravidare ose të vjellat e mëngjesit në disa shoqëri primitive ku mënyra e jetës është e thjeshtë, pa kërkesa të mëdha, nuk është fenomen. Nga ana tjetër, izolimi dhe hospitalizimi te shumë shtatzëna të cilat vuajnë nga hiperemeza gravidare, rezultojnë me këndellje të shpejtë dhe pushimin e ankesave, gjë e cila fletë se edhe faktori psikik emocional luan rrol. Këto të dhëna edhe më shumë beshten me një fakt tjetër që hiperemeza gravidare më shumë është e shprehur te shtatzënat me shtatzëni të padëshiruar, përkundër atyre që e kanë planifikuar dhe dëshiruar shtatzëninë. Si duket lodhjet mendore dhe fizike, shtojnë mundësin e sulmeve në formë hiperemezës gravidare. E njëjta gjë është edhe në shtatzënitë e shumëfishta, besohet mu për shkak të shtimit të stresit emotiv – shpirtëror dhe trupor.

Të vjellat e mëngjesit zakonisht janë më të shpeshta dhe të formave më të rënda në shtatzëninë e parë, gjë e cila shkon ndesh me të kuptuarit se lodhja fizike dhe psikike është ndër faktorët e hiperemezës gravidare. Pasi se shtatzënia e parë është edhe ballafaqimi i parë me sasi shumë të mëdha të hormoneve, organizmi gruas shtatzënë në këtë kohë ende nuk është përgatitur sa duhet, krahasuar me shtatzënitë e ardhshme. Shtatzënat të cilat kanë ngel për herë të parë shtatzënë, gjithsesi janë më të ngarkuara edhe në kuptimin psikik dhe frikën e ecurisë dhe përfundimit të shtatzënisë, të cilat shqetësime pastaj mund të manifestohen edhe me të vjellat e shtatzënisë ose hiperemezën gravidare. Shtatzënat të cilat kanë fëmijë, në një mënyrë nuk kanë kohë shumë të mendojnë për shtatzëninë sepse edhe një pjesë të kohës dhe ua marrin fëmijët të cilët kërkojnë përkujdesje.

Ekzistojnë shumë mënyra që ankesat e tipit te të vjellave të shtatzënisë – mëngjesit, të zbutën. Disa nga këto do t’i përmendim, si:

* Ngase të vjellat e mëngjesit-hiperemeza gravidare shfaqet më shumë në rastet me ushqim jo të mirë, duhet kushtuar kujdes ushqimit kualitative dhe të shëndosh. Kështu ushqimi i pasur me proteina dhe karbohidrate jep efekt pozitiv.

* Ushqimi duhet të merret në racione-shujta të shpeshta (para se të ndjeni uri) dhe nga pakë. Ku lukthi mbetet e zbrazët ose bie niveli i sheqerit në gjak të marrjes së ushqimit në periudha të gjata kohore, acidi klorhidrik e ngacmon mukozën e lukthit, dhe kështu edhe më shumë ngacmohet-provokohen mundimet dhe të vjellat. Pra, më mirë 6 racione-shujte të vogla se sa 3 të mëdha.

* Hani para se të ju shfaqen turbullimet dhe të vjellat, sepse ushqimi shumë herë i parandalon të vjellat.

* Kështu, në mëngjes, ushqimin e parë merreni para se të zgjoheni prej shtratit. Para se të shkoni me fjet, merrni pak ushqim të pasur me proteina dhe karbohidrate komplekse si p.sh. një gotë qumësht me çaj, keksë ose pak rrush të thatë. Mirë është t’i keni afër krevatit, në mënyrë që për shkak të tyre të mos jeni e detyruar të ngriheni.

* Merrni sasi të mjaftuara të lëngjeve, sidomos nëse përzierjet-nauzet e mëngjesit janë të shoqëruara edhe me të vjella. Janë të mirëseardhur pijet me prejardhje qumështi, lëngjet e pemëve dhe perimeve, si dhe supë. Nëse marrja e lëngjeve ju provokon të përziera, atëherë merrni ushqim të thatë por të pasur me lëngje si pemë dhe perime të freskëta.

* Kujdesuni të zvogëloni stresin dhe mbingarkesën psikike, sepse të përzierat e mëngjesit më shumë shfaqen të grat me probleme psikike. Edhe lodhjet fizike por edhe ato psikike shtojnë ose nxisin shfaqjen e të përzierave dhe të vjellave. Më shumë kohë duhet t’i kushtoni pushimit por edhe gjumit.

* Dhënia e vitaminës B6 në sasi prej 50 mg (2×1 tabletë a 25 mg) ndihmon lehtësimin e shqetësimeve. Barna të tjera merren vetëm me propozimin e mjekut tuaj.

* Disa shtatzënave iu ndihmon mbajtja e hallkave-byzylykëve akupresivë për rreth nyejve të duarve, duke bërë presion në pikat akupresure të pjesës së brendshme të nyejve, që shpesh herë lehtëson këto shqetësime. Mbajtja e këtyre byzylykëve nuk shkakton asnjë efekt anësor, dhe mund të blihen në shumë barnatore.

* Një numër i konsiderueshëm i shtatzënave reagon mirë në dhënien e barit me bazë bimore me prejardhje indiane (Nux vomica), që shfaq efekte pozitive gjegjësisht zbut të përzierat dhe të vjellat e mëngjesit të shtatzënave.

* Vlerësohet që të përzierat të shoqëruara me të vjella të mëngjesit, vetëm 7 nga 2.000, janë të shkallës së rëndë, të cilat kërkojnë trajtim mjekësor. Nëse një gjendje e tillë është edhe te ju, atëherë duhet ti drejtoheni mjekut-gjinekologut tuaj. /Telegrafi/

Çfarë ekzaminimesh mund dhe duhet të bëjë mjekët gjinekologë?

Lindja pas ditës së 280-të, konsiderohet si lindje mbi kohën e parashikuar

Kohëzgjatja mesatare e një shtatzënie, është pranuar lindja në ditën e 280-të duke filluar numërimin nga dita e parë e gjakrrjedhjes së ciklit të fundit menstrual. Lindjet pas kësaj periudhe, konsiderohet si lindje mbi kohën e parashikuar.

Lindjet mbi kohën e parashikuar, nuk janë shpeshta dhe zënë afërsisht 4-5% të totalit të lindjeve. Por ditët e mbi kohës së parashikuar të lindjes, janë burime të ankthit dhe preokupimit të nënës së ardhshme mbi mundësinë e komplikacioneve deri në proçesin e lindjes dhe gjatë proçesit të lindjes.

Prandaj, me ardhjen e ditës së parashikuar të lindjes, sipas mjekut gjinekolog, shtatzënat duhet të paraqiten dhe të bëjnë kontrollin e parë tek ai. Mjeku, për të ndjekur ecurinë e fetusit, bën disa kontrolle mjeksore duke filluar nga dita e paraqitjes së shtatzënës.

Çfarë ekzaminimesh mund dhe duhet të bëjë mjekët gjinekologë?

Mjeku bën monitorimin kardiotokografik. Me këtë ai përcakton efektivitetin e NST (No Stress Test). Proçeduara merr kuptim, kur realizohet çdo dy ditë në javën e 41-të dhe çdo ditë në javën e 42-të. Tejzgjatja e pritshmërisë apo e ndërhyrjes mbi lindjen, varet nga klinikat mjeksore sepse disa këshillojnë që mund të pritet edhe deri në 7-të ditë e disa të tjerë këshillojnë që mund të pritet edhe deri në 14-të ditë, pas ditës së pritshme të lindjes.

Mundet të bëhet amnioskopia, që është një ekzaminim pak i përdorshëm. Amnioskopia realizohet nëpërmjet një tubi, që futet lehtë në qafën e mitrës kur ajo është e hapur së paku 1 cm. Ky ekzaminim, vizualizon sakusin e përparëm të ujrave dhe vlerësohet ngjyra e likidit amniotik. Në rastet normale, likidi amniotik është transparent. Në rastet e vuajtjes fetale, vihet re mekonium (feçet e fetusit) në likidin amniotik i cili e bën atë me ngjyrë të gjelbërt. Ekzaminimi është i thjeshtë për t’u ekzekutuar, por shtatzënës i jep një lloj shqetësimi pak më të madh se shqetësimi i vizitës gjinekologjike. Në orët e mëvonshme, shtatzëna mund të ketë gjakrrjedhje me ngjyrë rozë ose kontraksione. Në raste të rralla, pasojë e këtij ekzaminimi është mundësia për të patur rupturë/plasje të membranave, gjë e cila nuk është problematike. Proçedura realizohet, çdo dy ditë në javën e 41-të dhe çdo ditë në javën e 42-të. Por numri i ekzaminimeve mund të ulet, nëqoftëse nuk dyshohet për vuajtje fetale.

Profili biofizik fetal. Ky ekzaminim trajtohet si një vlerësim kompleks, që bazohet në elementë të ndryshëm dhe paraqet vështërsi aplikimi për të gjitha gratë shtatzëna. Ekzaminimi kryhet për rastet, që paraqesin rrezik të madh. Vetëm tre parametra janë më të lidhur dhe që ndihmojnë për pas termën, vlerësimi ekografik i sasisë së likidit amniotik, Doppler fluksimetria dhe karditokografia.

Nëqoftëse pas 14-të ditësh nga data e parashikuar për lindjen e fëmijës, akoma nuk ka ardhur lindja, ajo induktohet me një nga mënyrat e mëposhtme:

• Nëqoftëse qafa e mitrës është rigide (e fortë), akoma e pa dilatuar, dhe nuk ka kontraksione sinjifikative (të dukshme), mund të aplikohet një xhel prostaglandinash.

• Nëqoftëse ka një minimum dilatacioni dhe qafa e mitrës ka pësuar disa modifikime/ndryshime dhe mund të jenë të pranishëm kontraksione, xheli aplikohet në vaginë.

• Kur qafa e mitrës është e butë dhe e hapur së paku 2 cm dhe janë të pranishme kontraksionet, atëherë është e mundur të bëhet plasja artificiale e membranave ose e ujrave dhe ndiqet aktiviteti i lindjes me oksitocinë.

• Nëqoftëse pas dy ose tre tentativave induksioni i lindjes nuk realizohet, atëherë praktikohet lindja me prerje cezariane.

Në rastet kur rreziku është i pranishëm, do të jetë mjeku që vendos për të kaluar këto hapa dhe për të zgjedhur atë çka është më e mira.

Nëqoftëse fëmija është mirë, duhet të kihet vetëm durim. Shtatzëna duhet ti jetojë këto ditë në mënyrë të qetë, por pa neglizhuar kontrollet mjekore. Në fund të fundit, pak ditë kanë mbetur dhe fëmija do të dalë në jetë.
Obst-Gyn Mimoza Keta /bebaime/

Cilat janë përparësitë e të ushtruarit në shtatëzani?

Të qëndroni në kondicion të mirë është njëri ndër kushtet për të patur një shtatëzani pa komplikime dhe një lindje të lehtë. Përveç kësaj, arsyet për të ushtruar në shtatëzani janë edhe një punë e mirë për sistemin kardiovaskular, mbajtja e disponimit të mirë, lindje më e lehte dhe më e thjeshtë, shërim i shpejtë dhe një gjendje e mirë e përgjithshme.

Të ushtruarit jo vetëm që nuk është i dëmshëm por madje mund të parandalon komplikimet eventuale, siç janë tensioni i lartë që mund të shpie në preeklampsi. Duke ushtruar gjatë shtatëzanisë ju mund të parandaloni disa lëndime dhe dhembje të lidhura me rritjen e peshës dhe mënyrës së ndryshuar të ecjes.

Dhe përsëri këshilla e njejtë – ndëgjoni trupin tuaj – shtatëzania nuk është gjendje në jetë kur mund të bëheni shampion olimpik dhe përnjëherësh të ndërroni shprehitë tuaja. E rëndësishme është që të ndiheni mirë dhe të mos lodheni shumë.

Si të bëni ushtrime të sigurta gjatë shtatëzanisë?

Ja disa nga këshillat themelore për ushtrime të sigurta dhe të këndshme gjatë shtatëzanisë:

1. Vishni rrobe komode dhe të lehta për të ushtruar dhe një brushalter të fortë.

2. Zgjedhni atlete të cilat janë të dedikuara enkas për të ushtruar.

3. Gjithmonë ushtroni në sipërfaqe të rrafshët, mos harroni që gjatë shtatëzanisë, baraspesha juaj nuk është në gjendjen më të mirë.

4. Hani mjaftueshëm por gjithmonë një orë para ushtrimeve që të mos keni neveri. Do të ishte ideal një ushqim i lehtë.

5. Pini ujë të mjaftueshëm para, gjatë dhe pas ushtrimeve, sepse nëse nuk konsumoni sasi të mjaftueshme lëngjesh mund të dehidroni, kështu mund të fillojnë kontraktimet. Zakonisht këshillohet që të pihen dy gota ujë, dy ora para ushtrimeve, ndërsa gjatë ushtrimeve nga disa gllënjka çdo 15 minuta.

6. Hapsira ku ushtroni të ketë ajrosje dhe temperaturë të duhur.

7. Pas ushtrimeve në sipërfaqe, ngrituni ngadalë dhe shkallë-shkallë që të mos keni neveri dhe të mos humbni baraspeshën. Nëse keni marramendje apo neveri gjatë ushtrimeve në sipërfaqe, shtrihuni në anën e majtë dhe qëndroni ashtu derisa të ju kalojë.

8. Mos e teproni me ushtrime – tempo duhet të jetë ashtu që të mund të flisni dhe të mos e humbni frymën dhe të djersiteni shumë pak.

9. Mos u tërhiqni shumë gjatë ushtrimeve – derisa jeni shtatëzënë jeni më elastike shkaku i relaksinës, hormonit që krijohet gjatë shtatëzanisë, kështu që mund të mos e ndjeni që po tërhiqeni më shumë se sa duhet.

Në cilat raste duhet të konsultohem me mjekun?

Nëse po planifikoni që të ushtroni, gjithsesi së pari konsultohuni me mjekun tuaj. Megjithëse egzistojnë disa gjendje në shtatëzani kur mjeku do të duhet të mendoje mirë para se të ju lejojë ushtrimet apo do të ju udhëzojë se cilat ushtrime ti praktikoni.

Ato gjendje janë: abortet e mëparshme, shtatëzania me binjakë apo nëse keni ndonjë sëmundje diabetike para shtatëzanisë apo nëse është krijuar gjatë shtatëzanisë, nëse gjatë shtatëzanisë keni patur gjakderdhje, nëse foshnja nuk zhvillohet si duhet, nëse lajmërohen kontraktimet etj. Duhet të jeni të kujdesshëm nëse keni edhe gjendje të tjera – hipertension kronik, sëmundje të zemrës, të mushkërive apo të enëve të gjakut, të cilat mund ta komplikojnë shtatëzaninë.

Kur duhet të ndërpres ushtrimet?

Ndërpreni ushtrimet nëse:

- vëreni që ju ka plasur uji

- keni gjakderdhje

- ndjeni neveri, marramendje apo frymëmarrje të vështirësuar

- ndjeni dhembje të barkut apo gjoksit

- keni kontraktime

- nuk ndjeni lëvizjet e foshnjes

Cilat aktivitete, respektivisht sporte, nuk preferohen?

- shmangni aktivitetet tek të cilat mundësitë për tu rrëzuar janë më të mëdha (skijimi, kalërimi) dhe ku mund të keni ndryshime të shtypjes (zhytja, kampimi),

- sportet me kontakte siç janë futballi, basketbolli apo volejbolli,

- aktivitetet të cilat kërkojnë kërcim dhe vrapim,

- mos bëni pompa, mos i mundoni muskujt e barkut, shmangni shtrëngimet e tepërta,

- shmangni ushtrimet tek të cilat do të ju duhet të qëndroni shtrirë në anën e djathtë për më shumë se tre minuta,

- shmangni ushtrimet në kushtet me lagështi dhe nxehtësi.

Para se të ushtroni gjithmonë bëni nxemjen, ashtu që ti parapregatitni muskujt dhe nyjet për akcion. Nëse nuk e bëni këtë, dhe menjëherë filloni me ushtrime, rrezikoni të lëndoheni./bebaime/

Bakteremia dhe shoku septik janë gjendje të lidhura ngushtësisht. Bakteremia përkufizon praninë e baktereve në gjak. Shoku septik është gjendje sepsisi me hipoperfuzion dhe hipotension të ndjeshëm kundrejt terapisë zëvendësuese të bazuar në likide.

Me sepsis kuptohet infeksion i rëndë i lokalizuar ose bakteremi e shoqëruar me manifestime të inflamacioneve sistemike. Sepsisi shkaktohet nga bakteremia që përkufizohet si septicemi. Përdorimi i këtij termi shpesh bëhet jo i saktë.

Përkufizimi i përgjithshëm i sindromit të inflamacionit sistemik bëhet duke njohur kushtet e ndryshme, të rënda (p.sh. infeksionet, pankreatitet, traumat, djegie), që mund të jenë shkak për reaksion inflamator, në të cilin manifestimet sistemike janë të lidhura me lëshimin në gjak të një numri të madh të mediatorëve endogjenë të inflamacionit.

Bakteremia

Bakteremia tranzitore mund të jetë e lidhur me manipulime kirurgjikale të indeve orale të infektuar, ose edhe të manipulimeve dentare rutine, ose mund të vije edhe si rezultat i infeksionit të traktit urinar, ose nga hapja dhe drenazhimi i abseseve të kolonizuar me baktere invasive që kryesisht merren përmes kateterëve endovenozë dhe atyre uretrale. Bakteremia nga shtamet gram negative, ka ecuri tipike të karakterit intermitent. Shtamet mund të mos kenë efekt mbi subjekte të shëndoshë, por mundet të veprojnë në mënyrë ekstreme tek pacientë me imunitet të kompromentuar nga sëmundje të ndryshme të cilat e kanë dobësuar sistemin, si p.sh. gjendja pas kimioterapisë apo gjendje të karakterizuara nga mos ushqyerja e mirë. Vendi i infeksionit zakonisht ndodhet në pulmon, në traktin urinar dhe intestinal dhe në indet e buta duke përfshirë edhe lëkurën tek pacientet me dekubituse të ulçeruara. Kjo gjendje mund të jetë pasojë e procedurave odontojatrike tek pacientet me rrezik dhe kryesisht tek pacientet me patologji kardiake valvulare, tek ata me proteza valvulare ose te të tjerë me proteza intravaskulare.

Tek pacientet që paraqesin patologji kronike dhe tek ata që kanë sistem imun të kompromentuar përgjithësisht verifikohen baktere gram negative. Gjithashtu këta pacientë mund të zhvillojnë infekisone në gjak të shkaktuara nga bacilet aerob, anaerob dhe nga miceta. Kur aparati femeror është i infektuar, bakteroidet mund të bëhen shkak i infeksioneve abdominale dhe pelvike.

Infeksionet metastatike të meningjeve ose të kaviteteve seroze, si perikardi ose artikulacionet e mëdha mundet të provokojnë bakteremi tranzitore ose të zgjatura. Mundet të verifikohen endokardite kryesisht kur patogjeni është enterokok, stafilokok, apo fung, por kuadri i tillë është më i shpeshtë në rastet e bakteremive nga gram negativet. Bakteremia stafilokoksike është më e shpeshtë tek toksiko vartësit dhe në të tilla raste përgjegjës kryesor është stafilokoku që provokon endokarditet bakterike nga gram pozitivet, duke përfshirë edhe ato që kapin valvulën trikuspidale.

Simptomat dhe shenjat

Bakteremia tranzitore e bazuar në ngarkesë mikrobike mund të kalojë në mënyrë tipike në formë asimptomatike me akses tek pacientet me rrezik që paraqesin bakteremi të zgjatura ose me ngarkesë të lartë mikrobiale. Kuadri tipik është i karakterizuar nga shenja të infeksioneve sistemike ku përfshihet takipnea (frymëmarrje e shpeshtë), të dridhura të forta, temperaturë e lartë dhe shenja gastrointestinale (dhimbje barku, të përzjerra, të vjella dhe diarre). Këto paciente paraqesin në fillim lëkurë të ngrohtë dhe gjendje mendore të ulur. Edhe pse mund të mos matet tensioni arterial, gjendja hipotensive është e dukshme. Te disa pacientë, ulja e shifrave të tensionit arterial ndodh gradualisht.

Disa karakteristika mund të ndihmojnë për diagnozën diferenciale dhe për të identifikuar agjentin etiologjik. Infeksionet mbi diafragmë kanë mundësi që të shkaktohen nga organizma gram pozitiv. Infeksionet e abdomenit, duke përfshirë traktin biliar dhe atë urinar kanë mundësi të shkaktohen nga baktere gram negative.

Nuk egzistojnë metoda të tjera përveç atyre të bazuara në diagnoza laboratorike për të gjetur shkakun e bakteremive dhe shokut septik të shkaktuar nga shtamet gram pozitiv dhe ato negative. Akseset metastatike mund të ndodhin pothuajse gjithandej dhe të japin shenja dhe simptoma karakteristike të infeksionit të organit të interesuar. Akseset multiple dhe të shpeshta ndodhin kryesisht në gjendjet e bakteremive stafilokoksike. 25-40% e pacienteve me bakteremi të qëndrueshme zhvillojnë instabilitet hemodinamik duke paraqitur shkakun e shokut spektik.

Diagnoza

Duhet patur kujdes në ngjyrosjen gram dhe në kulturat e posit ose të likideve që janë marrë nga vendet kryesore të infeksionit duke përfshirë hapsirat e infektuara të trupit, nyjet artikulare, indet e buta dhe dëmtimet e lëkurës. Duhen bërë hemokultura për mikroorganizma aerobe dhe anaerobe. Dy hemokultura të kryera në distancë prej një ore nga dy aksese të ndryshme venoze janë të mjaftueshme për të vendosur diagnozën fillestare të bakteremisë. Gjithashtu ngjyrimi gram dhe hemokultura negative nuk përjashton baktereminë kryesisht tek pacientët që kanë marrë më parë terapi me antibiotikë. Ky numër minimal i dy hemokulturave merret nga dy aksese venoze të përgatitura në mënyrë standarde. Duhet gjithashtu të merret edhe kultura nga sekrecionet e prodhuara nga vendet ku janë inseruar kateterët dhe nga plagët. Definicioni i sindromit septik, i sindromit të përgjigjes inflamatore sistemike vendoset nga dy ose më shumë prej parametrave objektiv të mëposhtëm: temperatura >38°C ose90 rrahje/min, frekuenca respiratore >20 respiracione/min ose PaCO212000 ose

Prognoza dhe terapia

Bakteremia tranzitore si pasojë e ndërhyrjeve kirurgjikale ose e inserimit të kateterëve endovenozë ose e katetervve urinarë shpesh nuk evidentohet klinikisht dhe nuk kërkon terapi me përjashtim të pacientëve me sëmundje kardiovaskulare, proteza intravaskulare ose tek pacientet me imunitet të ulur. Në të tillë paciente është i kvshillueshëm regjimi profilaktit me antibiotikë, me qëllim që të parandalohet endokarditi.

Efekti i formave më të rënda të bakteremisë varet nga dy faktorë mbizotërues. Faktori i parë është i lidhur me shpejtësinë e zhdukjes së plotë të burimit të infeksionit. Faktori i dytë është i varur nga prognoza e sëmundjes dhe nga mundësia e saj për të provokuar çrregullime sistemike. Shkaktarët kryesorë invaziv, kryesisht kateterët endovenozë dhe urinar duhet të hiqen sa më shpejt të jetë e mundur. Terapia me antibiotikë fillohet me baza empirike pasi të jenë marrë kultura bakterike dhe pasi të jetë bërë ngjyrimi i gramit. Në rast të rupturës së një organi, të një miometriti me aksese të një gangrene në intestine ose në fshikzën e tëmthit, ndërhyrja kirurgjikale është e domosdoshme. Abseset më të mëdha duhen hapur dhe drenuar dhe indi nekrotik duhet hequr. Kur një bakteremi e vazhdueshme ndodh nga infeksioni i mushkërive, i traktit biliar ose urinar ku mungon formacioni absesiv, terapia me antibiotikë ka mundësi të mëdha për sukses. Kur janë izoluar mikroorganizma të ndryshëm (bakteremi polimikrobiale), në terenin e një insufience të shumë organeve ka mundësi që prognoza të jetë e errët. Një vonesë në trajtimin me antibiotikë ose kirurgjikal, e rrit në mënyrë të konsiderueshme rrezikun e vdekshmërisë.

Shoku septik

Kur bakteremia shkakton modifikime të qarkullimit, duke dhënë perfusion indor të reduktuar në mënyrë thellë, vendoset gjendja e shokut septik. Shoku septik përgjithësisht është i lidhur me infeksione të shkaktuara nga organizmat gram negative, stafilokokët ose meningkokët. Shoku septik karakterizohet nga pamjaftueshmëria cirkulatore akute zakonisht e ndjekur nga hipotensioni, diurezë e reduktuar, krijim i gjendjes konfuzionale që verifikohet nga insufienca akute e disa organeve duke përfshirë mushkëritë, veshkat dhe mëlçinë.

Etiologjia dhe patogjeneza

Shoku septik shkaktohet më shpesh nga baktere gram negative të gjendur në ambiente spitalore dhe ndeshet përgjithësisht tek pacientet me sistem imunologjik të kompromentuar dhe ata me sëmundje kronike. Në 1/3tën e rasteve, shkaku i shokut septik mund të jenë edhe koket gram pozitiv dhe kandida. Shoku i shkaktuar nga toksinat stafilokoksike, është definuar si shok toksik, dhe ndeshet më shpesh tek vajzat me infeksione gjenitale nga stafilokoku.

Faktorët predispozues për shokun septik përmbledhin: diabetin mellitus, cirozat, gjendjen leikopenike kryesisht ato të lidhura me neoplazite ose nga trajtimi me citostatike, infeksionet e herëpashershme të traktit urinar, kateteret biliar ose gastrointestinal, tubat e drenazhit ose trupa të tjerë të huaj. Në faktor predispozues, përmblidhet edhe terapia e mëparshme me antibiotikë, kortikosteroide ose ndërhyrjet instrumentale për ventilim. Shoku septik verifikohet shpesh edhe tek neonatët, tek pacientët mbi 35 vjeç, tek gratë në shtatzëni edhe tek personat me imunitet mjaft të kompromentuar, i shkaktuar si rezultat i sëmundjeve të organeve kryesore të organizmit, ose në rastet e komplikacioneve jatrogjene.

Patogjeneza e shokut septik, asnjëherë nuk është sqaruar në mënyrë përfundimtare. Toksinat bakteriale që gjenerohen nga organizmat e infektuar, aktivizojnë reaksione imunologjike komplekse. Implikohen numër i madh i mediatorëve, përfshirë edhe faktorë të nekrozës tumorale, leukotriciene, liposigenazën, histaminën, bradkininën, serotoninën, dhe interleukinën-2, të cilat i shtohen endotoksinave (shpërbërja lipidike e lipopolisaharideve të eleminuar nga pareti celular i bacileve enterike gram negative).

Fillimisht verifikohet vazodilatacioni i arterieve dhe arteriolave që sjellin uljen e rezistencës arteriale periferike me hedhje normale kardiake ose pak e rritur, edhe pse fraksioni i hedhjes mund të rezultojë i ulur në rritjen e rrahjes kardiake. Por më pas hedhjet kardiake zvogëlohen dhe rezistencat periferike mund të rriten. Në mënyrë të padëshirueshme kur ndodh hedhja kardiake e rritur, fluksi i gjakut në drejtim të kapilarëve rezulton me shkëmbim të ulur, siç është shkëmbimi i substrakteve jetësore, në mënyrë të veçantë i O2 dhe përthithjes së CO2. Këto kushte të uljes së perfuzionimit të organeve godasin kryesisht veshkat, trurin duke dhënë pasoja dëmtimesh të një ose disa organeve viscerale. Në fund hedhja kardiale e ulur, jep kuadrin tipik të shokut.

Simptoma dhe shenjat

Manifestimet e bakteremisë zakonisht shfaqen të parat. Kur do vendoset gjendja e shokut septik, simptomi i parë shpesh është gjendja e një vigjilence të alteruar. Tensioni vjen duke u ulur edhe pse lëkura është e ngrohtë, paradoks janë ekstremitet e ngrohta. Janë të pranishëm takikardia, takipnea dhe oliguria. Simptomat e mëvonshme janë estremitet e ftohta, të zbehta me cianozë periferike dhe që duken si mermer. Me progredimin e shokut fillon insuficenca e mjaft organeve duke përfshirë veshkat, mushkëritë, mëlçinë. Mundet gjithashtu të vihet re koagulim intravaskular i përhapur dhe insufiçiencë kardiake.

Diagnoza

Shoku septik dallohet nga shoku hipovolemik, kardiogjen dhe obstruktiv. Është e nevojshme të vendoset pesha specifike dhe osmolariteti i urinës në shokun hipovolemik që tenton ti përgjigjet në mënyrë të menjëhershme riekuilibrimit të volumit intravaskular. Shoku kardiogjen është i lidhur në mënyrë tipike me infraktin e miokardit. Shoku obstruktiv është pasojë e obstruksionit të arteries pulmonare, ose të një vaze tjetër të madhe që vjen për shkak të embolisë pulmonare ose të anuerizmit që provon çarjen e aortës.

Në shokun septik vihet re difekt i shpërndarjes. Modeli hemodinamik fillestar në gjendje hiperdinamike është karakteristik për sepsisin: hedhje kardiake normale ose e rritur me ulje të rezistences arteriale periferike dhe lëkurë të ngrohtë dhe të thatë. Uljet kardiake të shoqëruara me rritje të rezistencës periferike paraqesin gjendje hipodinamike, që zakonisht është faza e vonshme e shokut septik.

Matjet hemodinamike me kateter në arterien pulmonare janë të nevojshme për të përjashtuar shkaqet jo septike të shokut. Në diferencë me shokun hipovolemik gjatë shokut septik verifikohet më shpesh, që edhe pse hedhja kardiake është normale ose e rritur, rezistenca periferike është e ulur. Nuk janë zakonisht të reduktuara as presioni venoz central, as presioni okluziv i arteries pulmonare.

Elektrokardiograma (EKG) mund të tregojë anomali jo specifike të valëve ST-T-ve dhe aritmi supraventrikulare dhe ventriluare, në pjesën e lidhur me hipotension.

Në fillim të shokut septik numri i leukociteve mund të ulet në mënyrë të dukshme dhe leukocitet polimorfonukleare mund të ulen deri në 20%. Kjo është e lidhur me uljen e menjëhershme të trombociteve nën 50.000 Ul. Situata kthehet menjëherë mbrenda 1-4 orëve ku zakonsisht ka rritje të dukshme të numrit të komplekseve të GB-ve dhe të polimorfonukleareve mbi 80% me mbizotërim të formave të reja.

Analiza e urinës mund të tregojë se trakti urinar mund të jetë burim infeksioni kryesisht tek pacientët që kanë kateter urinar.

Në fazën prekokse është e pranishme alkaloza respiratore, që ka në bazë Pco2, dhe pH arterial që kompenson acideminë laktike. Bikarbonatet serike janë zakonisht të ulura, ndërsa laktatet serike hematike janë të rritura. Me progredimin e shokut mbivendoset acidoza metabolike. Insuficensa respiratore prekokse sjell hopooksemi me Po2

Prognoza dhe terapia

Vdekshmëria e përgjithshme për pacientet me shok septik varion midis 25 dhe 90 %. Shpesh rezultatet më të këqia vihen re kur terapia nuk ka filluar shpejtë. Stabilizimi i acidozës metabolike të zgjatur shumë, kryesisht në lidhje me insuficiencën multiorganore tregon që shoku septik ka karakter të pakthyeshëm pavarësisht nga terapia.

Pacientet me shok septik duhet të kurohen me terapi intensive unike. Parametrat që duhen kontrolluar më shpesh janë presioni sistemik, pH i gjakut arterial dhe venoz, niveli i gazeve arteriale, niveli i laktateve hematike, funksioni renal, niveli i eletroliteve dhe mundësisht Po2 indor. Përdorimi i kateterëve në arterien pulmonare është në diskutim por tentohet të jetë i preferuar kur vihen në dyshim diagnoza diferenciale e shokut. Vazokonstriksioni i lëkurës bëhet shkas për të diagnostifikuar rezistencë vaskulare periferike, por nuk reflektohet në fluksin hematik të veshkës, të trurit ose të intestinit. Gjithashtu duhet të matet sasia e urinës e cila zakonisht vlerësohet me vendosjen e kateterit urinar që është tregues i fluksit hematik splenik dhe të perfuzionit visceral. Presioni venioz qendror (PVC) ose presioni i arteries pulmonare duhet të matet me qëllim që terapia mbajtëse me likide të zgjasë dersa PVC-ja të mos rritet 10-12 cmH2O ose derisa presioni pulmonare të mos arrijë 12-15 mmHg. Oliguria me hipotension nuk përbën kundraindikacion për terapi të fuqishme me likide. Sasia e domosdoshme e likideve superon shpesh volumin hematik normal dhe mund të arrijë 10 litër në pak orë. Presioni okluziv i arteries pulmonare mund të jetë udhërrëfyesi më i mirë dhe më i disponueshëm për të përparuar drejt kufive të funksionit ventrikular të majtë dhe të një edeme pulmonare të majtë fillestare, e cila vjen si rezultat i mbi ngarkesës me likide. Respiracioni duhet të mbahet nazal, me intubim trakeal ose trakeotomi ose ventilim mekanik nëse është e domosdoshme./bebaime/
Obst-Gyn Mimoza Keta

Çfarë është regjimi i shtratit?

Pothuajse një në pesë gra udhëzohet për regjim shtrati gjatë shtatzënisë. Kjo nënkupton, që shumicën e kohës se saj duhet ta kalojë e shtrirë në krevat. Kjo mund të zgjasë nga disa ditë e gjer në disa muaj.

Gjersa shtrirja në krevat mund të tingëllojë mirë për nënat e raskapitura, për shumicën e grave regjimi i shtratit është i mërzitshëm, jokomfort dhe i papërshtatshëm. Kur ditët bëhen javë, kjo ndjenjë më shumë bëhet torturë se sa relaksim.

A do të më duhet të qëndrojë në krevat gjatë gjithë kohës?

Mvaret. Nuk ka definicion standard për regjimin e shtratit, kjo ka të bëjë me atë se çfarë ju këshillon mjeku juaj. Përgjithësisht, regjimi komplet i shtratit, nënkupton të kaloni 24 orë në ditë shtrirë në krevat, dhe të qoheni vetëm për vizita tek mjeku apo për të shkuar në toalet.

Do të ju rekomandohet që të qëndroni anash gjatë shumicës së kohës. Ky pozicion merr presionin e mitrës tuaj të rëndë jashtë vena cava, venë e madhe që kthen gjakun nga pjesa e ulët e trupit në zemrën tuaj.

Megjithatë, disa mjek përcaktojnë forma më pak kufizuese të regjimit të shtratit, të njohura ndonjëherë si regjim shtrati i modifikuar ose i pjesshëm. Juve mund të ju thuhet të qëndroni në shtëpi dhe të qëndroni shtrirë në shtrat, por ju mund të jeni në gjendje që të ngriheni për ta bërë vete drekën, të bashkoheni me familjen tuaj në tryezë gjatë shujtave, ose edhe për të bërë dush, për shembull, ose ju mund të këshilloheni që të kufizoni aktivitetet tuaja normale dhe të merreni me ato më të lehta, dhe të pushoni në shtrat për disa orë, për çdo ditë.

Pse udhëzohet regjimi i shtratit?

Regjimi i shtratit përshkruhet për komplikime të ndryshme që mund të ndodhin gjatë shtatzënisë, për dekada të tëra. Shpesh përshkruhet për shtatzënitë me binjakë apo për shtatzënat e rrezikuara nga lindja e parakohëshme, duke përfshirë edhe atë nëse ju keni qafën e mitrës të dobët.

Mjeku juaj mund të ju udhëzojë regjim shtrati apo nëse dyshon që bebi juaj nuk zhvillohet si duhet në mitër (kufizim i rritjes intrauterine), apo nëse keni placenta previa (kur placenta juaj është e shtrirë jashtëzakonisht ulët në mitrën tuaj, pranë ose mbulon qafën e mitrës tuaj).

Si përfundim, juve mund të ju rekomandohet regjimi i shtratit edhe nëse keni hipertension gestacional të lehtë apo preeklampsia, duke shpresuar që do të ju ndihmojë të mbani presionin e gjakut në kontrollë.

A ka ndonjë hulumtim që tregon se regjimi i shtratit ndihmon?

Janë bërë disa hulumtime për regjimin e shtratit, por askush nuk e di me siguri të plotë nëse janë të dobishme për ndonjë nga këto probleme. Aktualisht, nuk ka prova të mjaftueshme për të konfirmuar ose përgënjeshtruar përfitimet e regjimit të shtratit për gratë me placenta previa, hipertension të lehtë apo preeklampsia, pamjaftueshmërinë e qafës së mitrës, ose kufizimin e rritjes intrauterine.

Ka pasur edhe disa studime për çudi se regjimi i shtratit ndihmon per të reduktuar rrezikun e lindjes parakohe, dhe një përmbledhje të të dhënave që janë në dispozicion por nuk gjeti prova bindëse për të justifikuar përdorimin e saj. Në fakt, disa hulumtime në shtatzënitë e pakomplikuara me binjakë, u gjet se në të vërtetë duke qenë në regjim shtrati në spital, ishte e lidhur me një rrezik të lartë për lindje të parakohëshme. Kolegji Amerikan i Obstetërve dhe Gjinekologëve ka konkluduar që, regjimi i shtratit “nuk duket që përmirëson shkallën e lindjeve të parakohëshme dhe nuk duhet të rekomandohet në mënyrë rutinore”.

Në fund të fundit, sa më shumë studime të mira shkencore janë dëshpërimisht të nevojshme. Në ndërkohë, mjekët nuk bien dakord mbi kur dhe si të përshkruajnë regjimin e shtratit. Disa thonë se deri sa nuk ka prova të mira për të kundërtën, regjimi i shtratit ia vlen të provohet. Disa argumentojnë që regjimi i shtratit në vetvete ka efekte të ndryshme negative dhe disa gra nuk duhet të jenë subjekt i tij përderisa të kuptojmë me saktësi nëse më shumë bën mirë se sa dëm.

Këta mjekë janë të prirur të besojnë se përdorimi i regjimit të plotë të shtratit, duhet të jetë i cunguar, dhe se disa gra do të jenë më mirë vetëm duke e marrë më lehtë. Kjo nënkupton psh. kufizimin e nivelit të tyre të aktiviteteve, ndërprerjen e marrëdhënies së punës, shmangjen e bartjeve të rënda dhe qëndrimin e gjatë në këmbë dhe pushimin për disa orë gjatë ditës.

Si mund të jetë regjimi i shtratit i dëmshëm?

Regjimi i shtratit në fakt, mund të jetë i vështirë për shëndetin tuaj. Duke qenë në regjim shtrati komplet për një periudhë të gjatë rrit rrezikun nga mpiksja e gjakut. (Në disa rrethana, mjeku do të ju përshkruaj heparin gjaku të hollë për të ndihmuar parandalimin e mpiksjes së gjakut.) Ju poashtu mund të vuani nga pagjumësia, ndryshimet në metabolizmin tuaj, humbjen e eshtrave dhe dhimbjet.

Për më shumë, për shkak të mospërdorimit të muskujve, zemrës dhe mushkërive në mënyrë të zakonshme, ato humbasin fortësinë, duke ju bërë të ndiheni të dobëta dhe jashtëzakonisht të lodhura. Kur regjimi juaj i shtratit eventualisht hiqet, juve do të ju duhen javë të tëra për të rikthyer forcën, e cila e bën të vështirë përkujdesjen ndaj të posalindurit tuaj.

Përfundimisht, regjimi i shtratit mund të jetë shumë stresues. Izolimi dhe mërzia do të ju ndikojnë në shëndetin tuaj mental. Përveç kësaj, regjimi i shtratit mund të jetë një makth logjistik dhe një vështirësi financiare për ju dhe familjen tuaj. Juve do të ju duhet të ndërpreni marrëdhënien e punës dhe duhet të gjeni një kujdestare për t`u kujdesur për fëmijët tuaj të tjerë. Kur jeni në regjim shtrati komplet, do të ju duhet të mbështeteni tek të tjerët për gjithçka, për të ju sjellë ushqim dhe çfarëdo gjëje tjetër për të cilën do të keni nevojë.

Çfarë duhet të bëj nëqoftëse mjeku më udhëzon regjim shtrati?

Diskutoni me mjekun tuaj, të mirat dhe të këqijat e regjimit të shtratit. Nëse ju dhe mjeku juaj jeni dakord që regjimi i shtratit është ide e mirë për ju, atëherë informohuni saktësisht se çfarë niveli aktivitetesh ju lejohen – nëse duhet të qëndroni në shtrat 24 /7 apo vetëm të pushoni për periudha të caktuara gjatë ditës. Pastaj bisedoni me familjen tuaj, me miqtë dhe me punëdhënësin tuaj për të bërë një plan. Do të ju duhet një sistem mbështetës për t`ju ndihmuar gjatë këtyre ditëve.

Nëse do të jeni në regjim shtrati afatgjatë, ju do të keni nevojë për mbështetje profesionale shtesë. Konsultohuni me mjekun tuaj për t`ju referuar ndonjë terapeut fizik apo profesional, i cili do të ju mësojë ushtrime të thjeshta që kryhen në shtrat për të përmirësuar qarkullimin e gjakut dhe mirëmbajnë tonin e muskujve. Terapeuti duhet të jetë në gjendje të ju sugjerojë mënyra për të ripozicionuar vetveten në shtrat në mënyrë që të ndiheni më komfort.

Ju gjithashtu mund të përfitoni nga këshillimi, sepse ju keni të ngjarë të ndjeheni të ndara mes detyrimit juaj për fëmijën e palindur dhe për familjen tuaj ose punën. Këshillimi mund të jetë i dobishëm edhe për partnerin tuaj, sidomos nëqoftëse regjimi i shtratit ka vënë një tendosje në marrëdhëniet tuaja./bebaime/