Shqipëria është një tokë e mbushur plot surpriza dhe e aftë për të mahnitur edhe turistin më skeptik. E gjendur mes maleve dhe detit, Shqipëria është një vend ku mund të ngelesh pa mend nga kultura dhe nga panoramat e saj natyrore.

Për të apasionuarit pas turizmit malor Shqipëria po ju pret. 70 km larg qytetit të Shkodrës, në zemër të alpeve shqiptare ndodhet Thethi. Ai shquhet për kontrastet e relievit, ujëvarave, bimësisë së dendur, livadheve e sidomos ngjyrave.

Shtëpitë karasteristike të zonës, gatimet tradicionale por edhe shumë aktivitete argëtuese i bëjnë pushimet tuaja të paharrueshme.

Në veri të vendit nuk duhet lënë pa vizituar Lugina e Valbonës në Tropojë. Në bujtinat e Valbonës, ndërtesa kryesisht dykatëshe të stilit tradicional me çati të pjerrëta e në të rrallë edhe me tjegulla, vizitorët gjejnë ushqim tradicional, shtrojë e mbulojë, si dhe zjarr për t’u ngrohur. Rruga deri në Valbonë është një mrekulli më vete. Lundrimi me tragetin Fierzë-Koman paraqet një atraksion të vërtetë turistik për këdo që viziton Tropojën.

Në juglindje të Shqipërisë Voskopoja është një prej fshatrave ku kultura, tradita dhe peizazhi unifikohen në mënyrë harmonike për t’i dhënë asaj vlera turistike të përhershme.

Por Shqipëria fantastike kompletohet edhe me pjesën e bregdetit.

Mjafton të afrohesh në qytetin e Sarandës për të zbuluar pjesë mahnitëse të Detit Jon, aq sa mund të mos pendohesh që s’je në detin e Karaibeve. Plazhi Palas i Vlorës, për shembull, meriton sigurisht një qëndrim të gjatë. I shtrirë në bregun e shkëlqyer që përfshin Qafën e Llogarasë dhe Sarandën, ai karakterizohet nga shtëpiza të bardha dhe fshatra të vogla, të cilat shtrihen në një zonë të artë të rrethuar nga natyra e bukur.

Ndër vendet më joshëse është gjiri i Kakomes, një nga zonat më të bukura detare të bregut ballkanik.

Në bregdetin jonian ndër më të frekuentuarit është plazhi i Dhërmiut. Qetësi, bregdet të pastër, por edhe gjelbërimi në disa pjesë të tij i bëjnë të veçanta pushimet në të.

Kur zbret në plazhin e Dhërmiut nuk mund t’i rezistosh një rikthimi të dytë. Plazhi i copëtuar në gjatësinë e tij rezervon gjire të pafund e zona të pashkelura kurrë.

Jala është një tjetër perlë që mbush mozaikun e plazheve të detit Jon. Por ata që plazhin e duan me rërë Deti Adriatik ofron mundësi pa fund. Ndër më të veçantit është plazhi i Tales në Lezhë, zonë kjo e konsideruar e virgjër e gati-gati e panjohur për shumë kënd.

Kombinimi pamjeve mahnitëse në mal dhe bregdeti i mrekullueshëm janë vetëm disa nga bukuritë që natyra i ka dhuruar Shqipërisë.

Nesër Londra do të zgjedhë bashkiakun e saj. Në kutinë e votimeve do të shkojë një metropol i ndarë në dysh mes super të pasurve që janë pasuruar në mënyrë marramendëse pikërisht gjatë viteve të krizës dhe të varfërve që janë shndërruar në një ushtri gjigante tashmë.

Kështu, në vigjilje të Olimpiadës, kryeqyteti britanik përjeton krizë dhe pesimizëm.

Është një qytet që me shfajësimin e frikës nga ndonjë sulm terrorist po përgatitet që të aprovojë norma të reja të përgjimit dhe mbikëqyrjes së të gjitha mjeteve të komunikimit nga e-mail-et e deri te mesazhet telefonike. Dhe kjo është ndërhyrja më brutale dhe e paprecedentë që i është bërë ndonjëherë privacisë së njeriut, e paeksperimentuar më parë në asnjë shtet tjetër demokratik. Kësisoj, Londra po evokon Vëllain e Madh të Oruellit.
Londra është qyteti ku bëhet një politikë e ndyrë, e pisët, me skandale, ku edhe aty gjithçka është në shitje dhe nuk ka pikë morali. Është politika e “shitjes së darkave e takimeve” me Kryeministrin e vendit dhe Londra e përgjimeve të paligjshme të tabloideve që formuan një shtet brenda shtetit.
Ndoshta ka të drejtë shkrimtari anglez, China Mieville, autori i një shkrimi të ashpër akuzues ndaj kryeqytetit të publikuar muajin e kaluar nga “New York Times”. “Vërdallë ndihet një shije e hidhur trishtimi, pritjeje, kaosi, dëshire ndryshimi”
Të pasurit e Anglisë nuk kanë qenë kurrë kaq të pasur sa sot. Në renditjen vjetore të publikuar dy ditë më parë në gazetën “Sunday Times” arrihet rekordi prej 414 miliardë sterlinash, më shumë se rekordi paraardhës i vendosur në vitin 2008 para krizës së madhe financiare botërore. Por përveç super të pasurve, të gjithë të tjerët, të gjitha shtresat e tjera po përjetojnë situata shumë të vështira të një krize të tejzgjatur dhe të një depresioni pa fund. Anglezi që dy ditë më parë kërcënoi se do të hidhej në erë ndërsa ndodhej para një shkolle, për arsyen se nuk kishte më asgjë për të humbur, nuk ishte aspak i çmendur. Ishte thjesht një i papunë. Më në fund pas ndërhyrjeve të policisë u arrit që ta bindnin që të hiqte dorë nga akti ekstrem që donte të ndërmerrte, por ndërkohë ky veprim i tij i pashpresë është në fakt simboli i mungesës së shpresës që po përjeton një vend i tërë, sigurisht përveç super të pasurve që nuk janë prekur, përkundrazi begatuar. Një ditë më pas u publikua njoftimi zyrtar se Britania e Madhe kishte hyrë sërish në recesion. Kjo do të thotë se që prej tre muajsh ekonomia e këtij vendi është tkurrur në vend që të shënojë rritje ekonomike. Dhe ky është një recesion që vjen menjëherë pas një recesioni të mëparshëm të ndodhur vetëm pak vjet më parë, në vitin 2008 kur shpërtheu edhe kriza e madhe e bankave dhe e kredive.

Dy recesione, njëri pas tjetrit nuk ishin parë prej kohësh në këtë vend. Situata e fundit e tillë është ajo e vitit 1975. Një situatë e tillë është një goditje për Britaninë e Madhe, e cila në këtë vit shumë të rëndësishëm për të, në vigjilje të olimpiadës, po vuan nga mungesa e rritjes ekonomike. Kryeqyteti britanik është i plagosur, vuan, është i zhytur në pasiguri dhe i trembur. Në horizont është shfaqur “fantazma” e pakënaqësive të mëdha të viteve ’70.

Vetëm dhjetë vjet më parë Londra ishte qendra e botës. Bursa shkonte në mënyrë fantastike duke gjeneruar të ardhura dhe influencë, vlera e pasurive të patundshme dhe e banesave shumëfishohej dhe të gjithë pasuroheshin kush më shumë e kush më pak. Situata ishte optimiste dhe plot shpresë. Ose të paktën kështu dukej nga jashtë. Sot sektori financiar përfaqëson 29% të Prodhimit Kombëtar Bruto në Britaninë e Madhe është ai që ka rënë dhe që po vuan më shumë muajt e fundit. Bankat kanë ngecur, sektori i shërbimeve zvarritet, ndërtimet janë ndalur. Më parë gjithçka shkonte vaj. Ndërsa tani gjithçka shkon ters. Kjo duket që në hyrje të Londrës në aeroportin e Heathrow ku njerëzit mbajnë radhë të gjata për të kontrolluar pasaportat. Arsyeja? Reduktimi i personelit si pasojë e reduktimit të të ardhurave dhe të krizës financiare. Si rezultat të huajt hyjnë në Londër në një atmosferë prej “bote të tretë”. Mesazhet negative janë të vazhdueshme. Kështu për shembull arkipeshkëvi i Canterbury, Eowan William, lideri shpirtëror i Kishës Anglikane, është dorëhequr nga pozicioni. A është parë ndonjëherë që të dorëhiqet Papa? E përse vallë duhet që të ndodhte një gjë e tillë? Cilat mund të jenë arsyet që një lider shpirtëror të japë dorëheqjen? Në një artikull të shkruar në një revistë të specializuar kjo dorëheqje ka të bëjë pikërisht me rëndesën e situatës dhe me shpërthimin e pamëshirshëm të një kapitalizmi katastrofik. E në këtë kaos janë pikërisht ata superpasanikët që përfitojnë dhe thithin gjakun e jetën e njerëzve të zakonshëm dhe të të gjithë të tjerëve. Klerikut të lartë City i Londrës, ose qendra e saj financiare ku bankat dhe institucionet financiare nxjerrin dhëmbët për të zhvatur sa më shumë, ngjan me Babiloninë e lashtë ku mbizotëronte e keqja, grykësia dhe etja për pushtet e para. Londra pra është një lloj Babilonie sot, një qytet ku tregtia dhe përfitimi i parave është forca nxitëse e gjithçkaje. Në këtë qytet gjithçka është në shitje dhe gjithçka ka një çmim. Përfshi edhe ndërgjegjen.

Është ende herët për të parashikuar fatin e kësaj Babilonie moderne. Lojërat Olimpike do të nxjerrin në pah një spektakël global. Mbretëresha do të festojë përvjetorin e saj me të njëjtën ceremoni dhe të njëjtat festime dhe të ftuar. E turistët në qendër të Londrës zor se mund të vënë re me aq sa qëndrojnë në këtë qytet, ndonjë shenjë të krizës së thellë. Kjo sepse në sipërfaqe gjithçka duket ashtu sikundër ka qenë. Por vetëm se qendra e Londrës dhe parqet e saj janë të gjelbra nuk do të thotë se situata është “rozë”. Këtë mendon edhe ish-kryebashkiaku i Londrës, Livingstonei, i cili është kandidat sërish për bashkinë e kryeqytetit, por që sipas sondazheve do të humbasë në favor të kryebashkiakut aktual, Boris Jonson. Në fakt, nuk është se mesazhi i Livingsoton nuk qëndron, por është faji i tij vetë që është një figurë e vjetër dhe nuk sjell asgjë të re në zgjedhje që do të zhvillohen të enjten. Njerëzit duan fytyra të reja, njerëz të papërfshirë me të kaluarën. 67-vjeçari Ken ka qeverisur mjaftueshëm. Megjithatë, modeli aktual londinez i ndarë mes super të pasurve dhe të varfërve, nuk deguston vetëm ish-kryetarin e bashkisë dhe mbështetësit e tij, por shumicën. Le të shohim një zë të vetëm. Që nga viti 1992 deri në vitin 2008 rrjeti i shkollave private në Britaninë e Madhe është rritur me 82%. Dhe kostoja e studimeve për një vit shkollor ka kapur shifrën e 30 mijë eurove në vit, të cilat të shumëzuara për gjithë vitet shkollorë kapin pak a shumë shifrën e gjysmë milioni euro për shkollimin e vetëm një fëmije në sistemin privat shkollor në Britaninë e Madhe. Për dy fëmijë imagjinojeni shifrën të dyfishuar. Ka njerëz që shesin shtëpitë dhe gjithçka që kanë për të shkolluar fëmijët dhe për të paguar faturat e shtrenjta të arsimit privat. Kjo sepse shkollat shtetërore në këtë vend tashmë janë në një situatë shumë të rëndë dhe në shkatërrim të plotë. Por në shkollat private mund të shkojnë vetëm ata që kanë shumë para. Të tjerët janë në mëshirë të punës personale. Një njeri i shtresës së varfër dhe të mesme nuk mund t’i çojë dot më të gjithë fëmijët e tij në një shkollë private. Të gjithë e dinë se gjërat janë shumë keq në sistemin arsimor. Dhe pabarazia dhe shkatërrimi i institucioneve shtetërore shtrihet edhe në fusha të tjera si shëndetësia, transporti e më gjerë. Gjithçka është shumë e shtrenjtë, gjithçka private dhe çdo gjë shtetërore është lënë në mëshirë të fatit dhe nukfunksionon më. Dikur Londra konsiderohej vendi që u ofron të gjithëve mundësi të barabarta. Ishte një vend në të cilin mund të realizoje ëndrrat e tua nëse kishe ide dhe ishte i zoti. Por edhe nëse nuk ishe, shteti të mbështeste me shumë mënyra. Sot është një Londër me shumë pabarazi, padrejtësi, me moral të rënë e shpresë të humbur. Kjo është Londra e vërtetë që përgatitet të presë sportistët më të mirë të të gjithë botës në lojërat olimpike dhe të jetë në qendër të vëmendjes së botës. Është një qytet që me shfajësimin e frikës nga ndonjë sulm terrorist po përgatitet që të aprovojë norma të reja të përgjimit dhe mbikëqyrjes së të gjitha mjeteve të komunikimit nga e-mail-et e deri te mesazhet telefonike. Dhe kjo është ndërhyrja më brutale dhe e paprecedentë që i është bërë ndonjëherë privacisë së njeriut, e paeksperimentuar më parë në asnjë shtet tjetër demokratik. Kësisoj, Londra po evokon Vëllain e Madh të Oruellit. Londra është qyteti ku bëhet një politikë e ndyrë, e pisët, me skandale, ku edhe aty gjithçka është në shitje dhe nuk ka pikë morali. Është politika e “shitjes së darkave e takimeve” me Kryeministrin e vendit dhe Londra e përgjimeve të paligjshme të tabloideve që formuan një shtet brenda shtetit. Ndoshta ka të drejtë shkrimtari anglez, China Mieville, autori i një shkrimi të ashpër akuzues ndaj kryeqytetit të publikuar muajin e kaluar nga “New York Times”. “Vërdallë ndihet një shije e hidhur trishtimi, pritjeje, kaosi, dëshire, ndryshimi”

Deti i Vdekur është liqen në Lindjen e Afërme por shpeshherë e quajmë det. Cilësohet si deti më i kripur në botë. Kripësia është aq e madhe sa që në të nuk ka jetë, përveç disa mikroorganizmave-bakterie. Është det i mbyllur dhe bregun e tij e ndajnë Izraeli dhe Jordania, dhe e ka një rrjedhë, lumin Jordan.

Kripësia e tij është 30%, gjë që është 9 herë më e lartë se uji i zakonshëm i detrave. Është i gjatë 67 km dhe i gjerë deri në 18 km.

Deti i Vdekur njëherësh është lartësia më e vogël e tokës, ndërsa sipërfaqja e tij është në 418 metra të lartësisë mbidetare dhe gjithnjë është duke rënë. Thellësia e detit të vdekur është 330 m.

Uji i Detit të Vdekur kryesisht është i nxehtë, dhe nxehja e tij nuk është e nevojshme. Për shkak se uji është shumë i kripur e ka dendësinë të madhe. Në 35 metrat e sipërme kripësia është 30 – 40 % dhe temperaturat arrijnë 19 -37 gradë celsius.

Në këtë gjendje nuk është e mundur futja në ujë deri në qafë, sepse trupi i njeriut ngrihet mbi ujë porsa hyn në ujë në lartësinë e gjoksit, kështu që notimi është pothuajse i pamundur për shkak se trupi qëndron në sipërfaqe. Kujdesi duhet të jetë i lartë që ndonjë pikë uji të mos depërtojë në sy, sepse është e domosdoshme shpëlarja me ujë të zakonshëm.

Deti është aq i kripur sa që është e pamundur hapja e syve. Për shkak të kripësisë uji i Detit të Vdekur është shumë i shërueshëm. Pas daljes nga uji trupi mbetet i mbuluar me një shtresë të trashë të kripës, e cila me kalimin e kohës vepron në lëkurë. Në fund të detit është edhe shtresa e baltës më të cilën njerëzit bëjnë lyerjen e trupit për shëndet më të mirë.

Arti eshte i madh ne Dusseldorf. Me me shume se 100 galeri dhe 26 muzeume, me nje shtepi te famshme te operes dhe nje arkitekture te mahnitshme, ky qytet i modes dhe elegances e dashuron kulturen e vet.

Ketu jane vinca te medha qe punojne per kryeveprat arkitektonike, me klube hipizmi ne hotelin e Hyatt Regency, qe njihet per 28 figurat gjigande plastike dhe qe nga vendasit njihet se Flossies.

Eshte nje bonus per Dusseldorf qe te ofron gjithcka relativisht ne menyre te lehte, me shumicen e atraksioneve te cilat mund t’i shijosh ne kembe ose me biciklete, shpesh duke kaluar mes permes parqeve. Efekti qe te jep kafja popullore ne Rheinuferpromenade, qe ndodhet ne nje tunel, eshte se ky qytet lidhet ngushte me lumin ku vendasit ngarkojne dhe shkarkojne maune poshte Rhein. Po te shohesh me shume prane galerise Kunst Im ne tunel gjendet dicka qe quhet “Bar liber” , nje kabine prej qelqi ku shkembehen libra.gjermani1

Me pas mund te shijosh nje kafe ne katin e fundit te muzeumit Schiffahrt duke soditur pamjen e mrekullueshme te lumit, me pas te shohesh kishen e bukur te shek XIV Shen Lambertus. Aty prane mund te bashkohesh me turmen e vendasve ne Carlsplatz, per te shijuar gatimet e tregut ushqimor. Bulevardi i rreshtuar me peme i Konigsallee ofron dyqane elegante dhe kafe te famshme.

gjermani2Kjo eshte nje deshmi e pasurise se kapitalit te pjeses veriore te Rhine-Westphalia, qe pason me nje deshmi tjeter qe vjen me shenje mburrje ne Marktplatz, me “4 vjet pa borxhe”. Nuk eshte e cuditshme qe qyteti t’i jete referuar Knightsbridge ose Fifth Avenue te Rhine. Dusseldorf eshte shtepia e komunitetit te trete japonez me te madh ne Europe. Por kultura e saj me shumice eshte ajo qe e ka bere Dosseldorf. Nga rinovimet e fundit te Operes am Rhein ne festivalet Tonhalle me sallat e mrekullueshme te Kunstpalast (nje improvizim i 20 ndertesave me 5 muzeume nen nje cati) , me Filmmuseum dhe muzeumet moderne K20 dhe K21, qyteti mbulon shume baza kulturore. Ekziston edhe nje muze Berger Strasse qe i dedikohet mustardes.

Krizë në numrin e vizitorëve në qytetin e Gjirokastrës. Kalaja e qytetit, si monumenti kryesor turistik, ka pritur që prej fillimit të prillit jo më shumë se 50 vizitorë të huaj, shifër kjo e papërfillshme krahasuar me pritshmëritë e aktorëve turistikë në rajon.

Besnik Shehu, specialist pranë Muzeut të Armëve, përpiqet ta justifikojë këtë numër të ulët me motin e paqëndrueshëm që prej fillimit të pranverës.
Monumentet e tjera të vizitueshme si banesa e ish diktatorit Hoxha, disa banesa të kategorisë së parë si dhe disa monumente tradicionale të kultit, sipas statistikave lokale rezulton të kenë patur numër mjaft të ulët vizitorësh.

Gjirokastrës, gjatë qershorit të vitit të kaluar ju kërkua nga UNESCO hartimi i një plani të qëndrueshëm turistik, plan i cili duhet të njihte implementimin gjatë këtij sezoni. Megjithëse janë hartuar me shumë oferta turistike dhe me shumë guida, duket se kjo nuk po mjafton për të tërhequr vëmendjen e vizitorëve.

Në Munih bëhet jeta më e mirë në botë. Kështu konstaton revista prestigjioze britanike “Monocle”. “Starbucks” (një zinxhir amerikan i kafeneve) ul cilësinë e jetës.

Pse? Britanikët mendojnë se edhe kompanitë e ndryshme multinacionale janë fajtore pse ka humbur pamja unike e disa metropoleve.

Vlerësimin e gazetarëve britanikë duhet pranuar me rezervë. “Lidhje nuk kam se për çfarë bëhet fjalë”, ka deklaruar Stefan Hauf, zëdhënës i pushtetit në Munih. Por, përmend se ky qytet dallohet ndoshta pse ka një strukturë të mrekullueshme të trafikut publik, ka stazë për çiklistë, aty jetojnë pjesëtarët e 190 nacionaliteteve, ka park atraktiv, shkallë të ulët të kriminalitetit, natalitet të lartë, pak të papunë, “Oktoberfestin”…

Të gjitha këto fakte ka pasur parasysh revista “Monocle”. Pos kësaj, ajo ka analizuar lidhjet e transportit (aeroportet, rrugët, etj.), pastaj, për sa kohë duhet që të arrijë ndihma e shpejtë, prej momentit kur i telefononi asaj. Në Munih i duhen vetëm 90 sekonda!

Annette Spellerberg, shkencëtare nga Universiteti në Kaiserslautern, e cila merret kryesisht me cilësinë e jetës, thotë se Munihu ka pozitë të mrekullueshme gjeografike dhe ekonomi shumë të fortë.

Ajo që dikur njihej për namin e saj dhe ajo që konsiderohet si njëra ndër çarshitë më të mëdha e më të vjetra në Kosovë, Çarshia e vjetër e Gjakovës, sot duket sikur mezi po mbahet gjallë. Pothuajse shumica e dyqaneve të vjetra janë të mbyllura dhe kanë në derë një letër ku shkruan ‘lëshohet me qera’.

Ata pak pronarë apo qiraxhinj që i mbajnë hapur dyqanet, më shumë rrinë jashtë tyre apo tek ‘kojshitë’, pasi ka pak njerëz që i vizitojnë.

Labinot Vula, i cili në këtë çarshi ka të hapur një argjendari, thotë se dikur ishte shumë më ndryshe, dhe se koha e bërjes biznes në pjesën e vjetër të qytetit, nuk sjell më asnjë përfitim: ”Para luftës këtu ka pasur shumë qarkullim të njerëzve. Ata kanë ardhur për arsye të ndryshme, por mbi të gjitha kanë ardhur për të blerë ar, sepse dyqanet a arit janë koncentruar e janë hapur kryesisht këtu. Por sot edhe ky biznes, si çdo tjetër është koncentruar në qendër të qytetit”.

Po të shëtisësh rrugëve të Çarshisë së Madhe, siç e quajnë gjakovarët, të krijohet ndjenja e së vjetrës dhe e traditës, por kjo çarshi e vjetër më se 500 vjet e që me strukturën e saj, dyqanet e zanateve e artizanateve, rrugët me kalldrëm, do të mund të krijonte një atraksion të madh turistik, është e mjerueshme.

Drejtori i Institutit për Trashëgimi Kulturore në Gjakovë, Osman Gojani, thotë se për rindërtimin dhe konservimin e kësaj trashëgimie interesohet Instituti për Mbrojtje të Monumenteve, Ministria e Kulturës dhe pronarët, por mungesa e mjeteve material është ajo që e ka sjellë në këtë ditë:

”Ka pasur ekonomi të zhvilluar, popullata ka pasur një standard më të lartë jetese, ndërsa në kushtete e sotme zejtaria që ishte arma më e fortë e kësaj çarshie, është në zhdukje e sipër, momentalisht këtu nuk ka zejtari, dyqanet po mbyllen, sepse nuk kanë përfitime, nuk kanë grande nga Ministria e Financave, as nga ana e Ministrisë së Kuturës që do të duhej të interesohej për ruajtjen e saj”.

Përgjegjësi kryesor për ruajtjen e trashëgimisë kulturore në qytetin e Gjakovës, zoti Gojani, thotë se pronarët e bizneseve në këtë pjesë mezi arrijnë të mbijetojnë “ Derik nga fundi i vitit të shkuar kanë qenë të mbyllura 180 dyqane, të cilat i kishim restauruar, por pronarët apo qiraxhinjtë nuk shohin perspektiv, kanë telashe me përceptimet tatimore, edhe ata që i kanë rindërtuar objektet i kanë rënë pishman, komunikacioni nuk po mbyllet, gjë që e pengon edhe më shumë zhvillimin”.

Ato pak dyqane që janë të hapura, aty-këtu, sot vizitohen rrallë, e po të hysh brenda, duket sikur askush s’ka shkelë moti aty. Në një dyqan artizanatesh, ku gjen veshje të llojllojshme të kulturës dhe traditës gjakovare, pronari i pavullnetshëm për punën që bën, tha se janë të paktë ata njerëz të cilët interesohen për blerje të gjërave apo veshjeve popullore. Ai më pas shtoi se është një gjë e keqe, që një traditë e tillë po humb vlerën dhe kërkohet shumë pak nga të tjerët.

Çarshia e vjetër e Gjakovës që është një ndër më të veçantat në Kosovë e edhe në rajon, llogaritet të jetë e moçme disa shekuj. Gjatë luftës së fundit në Kosovë ajo ishte djegur dhe shkatërruar tërësisht, përfshirë këtu edhe Xhaminë e Hadumit, që është ndër më të vjetrat në Ballkan. Ajo është rindërtuar gradualisht, por sot, dyqanet e mbyllura, heshtja e rrugëve pa kalimtarë, s’të nxisin për të kaluar në to. Banorët rreth saj thonë se kjo çarshi është kthyer në një çarshi fantazmë.

Flitet shumë për qytetet më të bukura të botës, por një revistë britanike solli edhe listën e dhjetë fshatrave më piktoresk të planetit.

Nga brigjet e Afrikës në thellësinë e stepave ruse, këto janë dhjetë vende pothuajse të panjohura, që janë të bekuara me një bukuri të jashtëzakonshme.

10. St. George, Bermuda
Vendi i parë i kolonizuar nga britanikët në kontinentin Amerikan, në vitin 1612, fshati i vogël i St.George krenohet në ditët e sotme me një kishë me vlera të rralla historike, me punishtet shekullore të duhanit e parfumeve dhe me një vijë bregdetare spektakolare.

9. Goreme, Turqi
I ngritur mbi një formacion shkëmbinjsh në një vargmal në Anadollin Qëndor, lokaliteti i Goremes është sot një park kombëtar dhe një tërheqje e rrallë turistike. Në të ndodhen disa prej kishave dhe manastireve më të mirëruajtura që nga shekujt e parë pas Krishtit.

8. Pariangan, Indonezi
Fshatit i qëndron mbi kokë si një kërcënim shekullore vullkani i Malit Merapi, falë të cilit, zona ka fituar një larmi dhe veçanti të tillë natyrore, që e ka shndërruar në një tërheqje të rrallë turistike. Shtëpitë 300-vjeçare janë të ndërtuara shumica me një dru të rrallë, ndërsa pranë fshatit ndodhen banjo termale me veti të shkëlqyera kuruese.

7. Cesky Krumlov, Çeki
Një prej vendbanimeve të para të banuara në Çeki, Cesky Krumlov ka një stil të rrallë gotik, kështjellën e shekullit të XIII që qëndron në mes të fshatit, e rrethuar nga 40 shtëpi dhe pallate me një arkitekturë të rrallë.

6. Eze, Francë
Një Monako e dytë, vetëm se në miniaturë, Eze është një prej perlave të panjohura të Rivierës Franceze. Falë pozicionit të favorshëm gjeografik mbi Nisë, fshati është pushtuar vazhdimisht, duke patur sot gjurmë të rralla historike që nga koha e fenikasve e egjiptianëve përpara lindjes së Krishtit, deri tek kisha baroke dhe kapela e Kryqit të Shenjtë, e shekullit XIV.

5. Wengen, Zvicër
Një perlë alpine, që të bën të kujtosh menjëherë filmat vizatimorë të Hajdit, Wengen është në thelb portretizimi më i mirë i asaj që të vjen ndër mend fillimisht kur mendon Zvicrën. Një qendër turistike që prej vitit 1 800, Wengen tërheq çdo vit me mijëra skiatorë, por është një vend i mrekullueshëm për t’u vizituar edhe në verë.

4. Shirakauago, Japoni
Një pasuri e mbrojtur nga UNESCO që prej vitit 1995, Shirakaugo njihet për banesat e tij trekëndore. Në qendër të fshatit, spikat kështjella e Ogimaçit, një prej ndërtimeve të para historike në Japoninë mesjetare.

3. Sidi Bou Said, Tunizi
Një fshat ku spikasin vetëm dy ngjyra, e bardha dhe bluja, Sidi Said ndodhet në bregdet dhe ka fituar emrin e Montmartrit tunizian, lidhur me ngjashëmrinë që ka me lagjen e famshme pariziene. Pamja magjepëse e Sidi Bou Said e bënë atë frymëzim të punëve të piktorit zviceran, Paul Klee dhe shkrimtarëve Colette e Somone de Beauvoir.

2. Savoka, Itali
Një fshat historik siçilian, Savoka ndodhet në majën e një kodre midis Mesinës dhe Taorminës. i vjetër 1-mijëvjeçar, fshati krenohet me kishën e rrallë të shën Luçisë, ku Don Korleone i vërtetë lidhi kurorë, sheshin Fosia dhe rrugët karaktestike me kalldrëm.

1. Bibëri, Angli
I ndodhur në një zonë kodrinore në Anglinë perëndimore, Bibëri është përshkruar në shekullin XIX nga shkrimtari Ëilliam Morris si fshati më i bukur në të gjithë Britaninë. Përzgjedhja numër një e revistës, Bibëri krenohet me shtëpi guri të shekullit të XIV, kishën saksone të Shën Mërisë, një mulli shekullore dhe hojet e bletëve të shekullit XVII.